دانلود پایان نامه

تعداد عناصری که در شعر به کار برده است شش عنصر پیرامونی است. او در این شعر از عناصر مکانی چون «در جبهه» بهره برده است.
در جدول (3-24) به فرایندها، مشارکین فرایند و عناصر پیرامونی در شعر کبوترانه اشاره شده است.
جدول 3-24- فرایندهای ساخت تعدّی در شعر کبوترانه
فعل فرایند
مشارکین فرایند
عناصر پیرامونی
می‌خواستم/ ذهنی
(من: محذوف)
ــــ
باشد/ رابطه‌ای
(او: محذوف)، بابای من
ــــ
شد/ رابطه‌ای
او (بابا: محذوف)، کبوتر
ــــ
باشد/ رابطه‌ای
او (بابای: محذوف)، مال من
ــــ
شد/ رابطه‌ای
او، مال سنگر
ولی
می‌خواستم/ ذهنی
(من: محذوف)
ــــ
باشد/ رابطه‌ای
او (بابای: محذوف)، همبازی تنهایی‌ام
ــــ
شد/ رابطه‌ای
همبازی او، توپ‌های یک نفربر
ــــ
گرفت/ مادی
باران
ــــ
ادامه جدول 3-24-
فعل فرایند
مشارکین فرایند
عناصر پیرامونی
شد/ رابطه‌ای
اشک مادر، گم
توی باران
شد/ رابطه‌ای
مادر، هم پدر، هم مادر
برایم، اینکه
یاد نمی‌آید/ ذهنی
چیزی زیادی را، از او، (من: محذوف)
ــــ
رفت/ مادی
او (بابای محذوف)
ــــ
شد/ رابطه‌ای
تنهاییّ ما، چندین برابر
ــــ
می‌خواستم/ ذهنی
(من: محذوف)
ــــ
باشد/ رابطه‌ای
(او: محذوف)، بابای من
ــــ
رفت/ مادی
او
ولی
خواستم/ ذهنی
من، هرچه، از او
ــــ
شد/ رابطه‌ای
(آن: محذوف)، یک جور دیگر
ــــ
گفتند/ کلامی
(آنها: محذوف)
ــــ
گم کردند/ مادی
(آنها: محذوف)، بابای مرا
در جبهه
شد/ رابطه‌ای
بابا، نشانیّ‌ات، کدامین سنگ مرمر
ــــ

3-1-25- با ابر باران‌زا
باران سر ناسازگاری دارد ای ماه
در حوض می‌رقصی و باران قطره قطره
خورشید من از ابرها بیرون می‌آید
باران که بند آمد برای دیدن او
دیگر شمردن کار سختی نیست وقتی
بابا که برگردد شبی از جبهه، مادرـ
بابا دلش قرص است، باید قرص باشد
این گل بدون گرمی خورشید باید

بی‌وقفه از پلک خدا می‌بارد ای ماه
تا صبح در قلب تو گل می‌کارد ای ماه
این ابر باران‌زا اگر بگذارد ای ماه
این دخترک تا چند تا بشمارد ای ماه
هر شب سَرِ کارت کسی بگذارد ای ماه
از گریه کردن دست بر می‌دارد ای ماه
وقتی مرا دست خدا بسپارد ای ماه
چشمان خود را روی هم بگذارد ای ماه

(همان: 55-56)
نگاهی به شعر با ابر باران‌زا نشان می‌دهد نیکوی در این شعر از هفده فرایند بهره برده است که یازده فرایند آن مادی، شش فرایند رابطه‌ای و یک فرایند رفتاری هستند. او در این شعر برای فرایندهای ذهنی، وجودی و کلامی اهمیتی قائل نشده است و می‌توان گفت بسامد بالای فرایند مادی در این شعر که به اعمال فیزیکی مربوط است، بیشتر بر انجام کار دلالت دارد. شاعر علاوه بر فرایند مادی از فرایندهای رابطه‌ای که بر بودن و هستی اشیاء دلالت دارند، نیز استفاده کرده است و در نهایت تنها یک فرایند رفتاری در شعر مشاهده می‌شود که این فرایند حد واسط فرایندهای مادی و ذهنی و گواه رفتار و کنش‌های انسانی است.
از لحاظ مشارکین در فرایند می‌توان گفت شاعر تنها انسانی نیست که در فضای شعر حضور دارد، بلکه مشارکین انسانی دیگر نیز در شعر هستند مثل «دخترک» در مصرع «این دخترک تا چند تا بشمارد ای ماه»، «کسی» در مصرع «هر شب سَرِ کارت کسی بگذارد ای ماه»، «بابا» و «مادر» در مصرع «بابا که برگردد شبی از جبهه، مادرـ» و «بابا» در مصرع «بابا دلش قرص است، باید قرص باشد». مشارکین غیرانسانی نیز در شعر بکار رفته‌اند مانند «باران» در مصرع «باران سر ناسازگاری دارد ای ماه»، «ماه» در مصرع «بی‌وقفه از پلک خدا می‌بارد ای ماه»، «گل» در مصرع «تا صبح در قلب تو گل می‌کارد ای ماه»، «خورشید من» در مصرع «خورشید من از ابرها بیرون می‌آید»، «باران» در مصرع‌های «این ابر باران‌زا اگر بگذارد ای ماه» و «باران که بند آمد برای دیدن او»، «شمردن» در مصرع «دیگر شمردن کار سختی نیست وقتی»، «قرص» در مصرع «بابا دلش قرص است، باید قرص باشد»، « خدا» در مصرع «وقتی مرا دست خدا بسپارد ای ماه» و «این گل» در مصرع «چشمان خود را روی هم بگذارد ای ماه»
نیکوی در این شعر از عناصر پیرامونی متعددی برای یازده فرایندش بهره گرفته است. علاوه بر عناصر پیرامونی از عناصر مکانی مانند «در حوض»، «از جبهه» و …، عناصر زمانی چون «تا صبح»، «وقتی»، «هر شب»، «شبی» و … و عناصر سببی مانند «اگر» در شعر بهره برده است.
در جدول (3-25) به فرایندها، مشارکین فرایند و عناصر پیرامونی در شعر ابر باران‌زا اشاره شده است.

جدول 3-25- فرایندهای ساخت تعدّی در شعر با ابر باران‌زا
فعل فرایند
مشارکین فرایند
عناصر پیرامونی
دارد/ رابطه‌ای
باران، سَر ناسازگاری، ماه
ــــ
می‌بارد/ مادی
(آن: محذوف)، ماه
بی‌وقفه، از پلک خدا
می‌رقصی/ رفتاری
(تو: محذوف)
در حوض
می‌کارد/ مادی
باران، ماه، گل
قطره قطره، تا صبح، در قلب تو
می‌آید/ مادی
خورشید من
از ابرها، بیرون
بگذارد/ مادی
این ابر باران‌زا، ماه
اگر
بندآمدن/ مادی
باران
برای دیدن او
بشمارد/ مادی
این دخترک، تا چند تا، ماه
ــــ
نیست/ رابطه‌ای
شمردن، کار سختی
دیگر
سر کار بگذارد/ مادی
کسی، ت (ترا)، ماه
وقتی، هر شب
برگردد/ مادی
بابا
شبی، از جبهه
دس
ت بر می‌دارد/ مادی
مادر، از گریه کردن، ماه
ــــ
است/ رابطه‌ای
بابا، دلش، قرص
ــــ
باید (لازم است)/ رابطه‌ای
(آن: محذوف)
ــــ
باشد/ رابطه‌ای
(آن: محذوف)
ــــ
بسپار/ مادی
(او: محذوف)، مرا، دست خدا
وقتی
باید (لازم است)/ رابطه‌ای
(آن: محذوف)
ــــ
بگذارد/ مادی
این گل، چشمان خود را
بدون گرمی خورشید، روی هم

3-1-26- بی آسمان
من دختری از بین کودک‌های لبنانی
هر شب میان کوچه‌های شهر می‌گردم
گنجشک‌های کوچک شهرم می‌آموزند
خوابم نخواهد برد و دستانم دعا دارد
دیگر برای بال یک گنجشک جایی نیست
پُر کرده گوش کوچه‌ها را سوت نارنجک
هر شب همه آواز غمگین روی لب دارند

با یک عروسک از عروسک‌های لبنانی!
دنبال یک گل روی پیچک‌های لبنانی!
پرواز را از بال موشک‌های لبنانی
بی‌آسمانم! مثل پوپک‌های لبنانی
در آسمانِ بادبادک‌های لبنانی
آرام می‌گیرند سوتک‌های لبنانی
حتی تمام جیرجیرک‌های لبنانی

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه ارشد رایگان دربارهتعدد جرم، قانون مجازات، تخفیف مجازات، مجازات اسلامی

(همان: 57-58)
شعر «بی‌آسمان» دارای ده فرایند است که چهار فرایند آن مادی، سه فرایند رابطه‌ای، دو فرایند وجودی و یک فرایند ذهنی است. در این شعر فرایندهای رفتاری و کلامی به چشم نمی‌خورد و این نشان‌دهنده آن است که شاعر به رفتارهای جسمانی و روان‌شناختی انسان و فرایندهایی که مربوط به سخن گفتن و ارتباط کلامی است توجه نکرده است. تعداد فرایندهای مادی که بر خلق کردن و انجام دادن کاری دلالت دارند در شعر «بی‌آسمان» دارای بسامد بالاتری نسبت به سایر فرایندهاست. شاعر به فرایندهای رابطه‌ای نیز که بر هویت، ویژگی و صفت داشتن تأکید دارند و فرایندهای وجودی که بر وجود داشتن چیزی دلالت دارند، توجه اندکی داشته است.
با نگاهی به شرکت‌کنندگان در فرایند مشخص می‌شود که علاوه بر شاعر، مشارکین انسانی دیگری نیز در این شعر حضور دارند مثل «دختری» در مصرع «من دختری از بین کودک‌های لبنانی». مشارکین غیرانسانی عبارت‌اند از: «گنجشک‌های کوچک شهر» در مصرع «گنجشک‌های کوچک شهرم می‌آموزند»، «خواب» در مصرع «خوابم نخواهد برد و دستانم دعا دارد»، «بی‌آسمان» در مصرع «بی‌آسمانم! مثل پوپک‌های لبنانی»، «جایی» در مصرع «دیگر برای بال یک گنجشک جایی نیست»، «گوش کوچه‌ها» در مصرع «پُر کرده گوش کوچه‌ها را سوت نارنجک»، «سوتک‌های لبنانی» در مصرع «آرام می‌گیرند سوتک‌های لبنانی» و «آواز غمگین» در مصرع «هر شب همه آواز غمگین روی لب دارند».
در این شعر شاعر از عناصر پیرامونی نیز بهره برده و برای شش فرایند عناصر پیرامونی انتخاب کرده است. همچنین شاعر از عناصر زمانی همچون «هر شب» و …، عناصر چگونگی مانند «مثل پوپک‌های لبنانی» و عناصر مکانی مانند «میان کوچه‌های شهر» و «در آسمان» استفاده کرده است.
در جدول (3-26) به فرایندها، مشارکین فرایند و عناصر پیرامونی در شعر بی‌آسمان اشاره شده است.
جدول 3-26- فرایندهای ساخت تعدّی در شعر بی‌آسمان
فعل فرایند
مشارکین فرایند
عناصر پیرامونی
هستم/ رابطه‌ای
من، دختری
از بین کودک‌های لبنانی، با یک عروسک، از عروسک‌های لبنانی
می‌گردم/ مادی
(من: محذوف)
هر شب، میان کوچه‌های شهر، دنبال یک گل، روی پیچک‌های لبنانی
می‌آموزند/ مادی
گنجشک‌های کوچک شهرم، پرواز را
از بال موشک‌های لبنانی
نخواهد برد/ مادی
خواب، م (مرا)
ــــ
دارد/ رابطه‌ای
دستانم، دعا
ــــ
هستم/ رابطه‌ای
(من: محذوف) بی‌آسمان
مثل پوپک‌های لبنانی
نیست/ وجودی
جایی
دیگر، برای بال، یک، در آسمان بادبادک‌های لبنانی
پُر کرده/ مادی
گوش کوچه‌ها را، سوت نارنجک
ــــ
آرام می‌گیرند/ ذهنی
سوتک‌های لبنانی
ــــ
دارند/ وجودی
همه، آواز غمگین
هر شب، روی لب، حتی، تمام جیرجیرک‌های لبنانی
3-1-27- مادر زیتون
می‌شکافند خاک مجنون را، ریشه‌های شناور زیتون
آسمان را به سخره می‌گیرند، شاخه‌های تناور زیتون
بادهای رسالت از هر سو، رهسپارند و دور می‌گیرند
و نزول شکوفه‌های بهار در مَدار پَیمبر زیتون
در زمستان شکوفه باران است، می‌نشیند به بار در سرخی
تا زمین را دوباره سبز کند، ریشه سرخ کشور زیتون
باز در گوش باد می‌پیچد ضربه‌های شکستنیّ تبر
ضربه‌هایی کمرشکن که شدند جُملگی حرفِ آخر زیتون
تیغه‌ها را توان نخواهد بود تا که یک شاخه را زمین بزنند
می‌تپد قلب او میان زمین، آسمان قلبِ دیگر زیتون
چار فصل بهار می‌شکفد، بادها رهسپار پی در پی
که به گوش جهانیان برسد آیه‌های مطهّر زیتون
از اَزل قلب مادرانه خاک، ریشه‌ها را گرفته در آغوش
آسمان سایه سرش شده است که بلند است اَختر زیتون

(همان: 59-60)
در شعر مادر زیتون هجده فرایند به کار رفته که از این تعداد هشت فرایند مادی، شش فرایند رابطه‌ای، سه فرایند رفتاری و یک فرایند وجودی هستند. نیکوی در این شعر از فرایندهای ذهنی و کلامی استفاده نکرده است و این نشانگر آن است که به فرایندهای مربوط به فکر کردن و احساس کردن بی‌توجه بوده است. همچنین به کاربرد فرایندهای کلامی که در واقع بین فرایندهای ذهنی و رابطه‌ای قرار دارند، نیز تمایلی نشان نداده است. فضای شعر با افزایش فرایندهای مادی متحرک شده است. این فرایندها بر اعمال فیزیکی دلالت دارند. البته نیکوی علاوه بر فرایندهای مادی به فرایندهای رابطه‌ای که متضمن وجود
فعل‌های فشرده یا فعل‌هایی هستند که روابط موقعیتی یا ملکی دارند و فعل معمول در آن بودن است نظر داشته و همچنین فرایندهای رفتاری را که به بروز رفتار و کنش‌های انسانی دلالت دارند، در شعر خود گنجانده است. فرایندهای وجودی که نشانه وجود داشتن و به وجود آمدن است، نیز در شعر مشاهده می‌شود.
بررسی مشارکین در فرایندها مشخص می‌کند که علاوه بر حضور شاعر مشارکین غیر انسانی دیگری نیز در شعر حضور دارند مانند «خاک مجنون» در مصرع «می‌شکافند خاک مجنون را، ریشه‌های شناور زیتون»، «شاخه تناور زیتون» در مصرع « آسمان را به سخره می‌گیرند، شاخه‌های تناور زیتون » و یا «بادهای رسالت» در مصرع «بادهای رسالت از هر سو، رهسپارند و دور می‌گیرند»، «نزول شکوفه‌های بهار» در مصرع «و نزول شکوفه‌های بهار در مَدار پَیمبر زیتون»، «ریشه سرخ کشور زیتون» در مصرع «تا زمین را دوباره سبز کند، ریشه سرخ کشور زیتون»، «ضربه‌های شکستنیّ تبر» در مصرع «باز در گوش باد می‌پیچد ضربه‌های شکستنیّ تبر»، «ضربه‌هایی کمرشکن» در مصرع «ضربه‌هایی کمرشکن که شدند جُملگی حرفِ آخر زیتون»، «تیغه‌ها» و «یک شاخه» در مصرع «تیغه‌ها را توان نخواهد بود تا که یک شاخه را زمین بزنند»، «آسمان» در مصرع «می‌تپد قلب او میان زمین، آسمان قلبِ دیگر زیتون»، «آیه‌های مطهّر زیتون» در مصرع «که به گوش جهانیان برسد آیه‌های مطهّر زیتون»، «قلب مادرانه خاک» در مصرع «از اَزل قلب مادرانه خاک، ریشه‌ها را گرفته در آغوش»، «سایه سرش» و «اختر زیتون» در مصرع « آسمان سایه سرش شده است که بلند

p

دیدگاهتان را بنویسید